|
|
|
|
|
Buk zwyczajny Fagus sylvatica |
Buk wschodni Fagus orientalis |
... |
|
♦ Buki tworzą tzw. lasy klimaksowe, czyli czyste drzewostany będące końcową formą ewolucji (więcej - patrz opis). |
|
muchomor sromotnikowy |
Rodzaj obejmujący wyłącznie drzewa liściaste (brak tu krzewów), w większości duże i okazałe.
Stanowią one bardzo istotny składnik lasów strefy umiarkowanej półkuli północnej.
Buki są blisko spokrewnione z dębami i, podobnie jak one, traktowane jako jedne z najszlachetniejszych drzew.
Wynika to z dużych rozmiarów i monumentalnego pokroju buków, wysokiej jakości ich drewna oraz przypisywanej im długowieczności
(w rzeczywistości buki żyją nieco krócej niż to się powszechnie uważa).
█
Buki mają pewną przewagę nad innymi gatunkami drzew w naszej strefie klimatycznej. Polega ona na tym, że drzewa te tworzą tzw.
lasy klimaksowe, czyli czyste drzewostany będące końcową formą ewolucji. Istnieją teorie przewidujące, że bez ingerencji
człowieka, po pewnym czasie wszystkie lasy w strefie umiarkowanej stałyby się buczynami. Około 5000 lat temu skończyła się era
ciepłolubnych lasów dębowych i nastała chłodniejsza i wilgotniejsza era bukowa, która trwa do dziś.
| Systematyka |
Rodzaj buk obejmuje około 10 gatunków, z których w Polsce w postaci naturalnej występuje tylko jeden - buk zwyczajny (F. sylvatica). Na południowym wschodzie Europy rośnie buk wschodni (F. orientalis) posiadający bardziej wydłużone liście. Ojczyzną buka wielkolistnego (F. grandifolia) jest natomiast Ameryka Północna.
| Gatunki szczegółowo opisane w serwisie |
| Buk zwyczajny |
Ze względu na duże rozmiary, monumentalną sylwetkę oraz bardzo cenne drewno, buk zwyczajny cieszy się szacunkiem niewiele mniejszym
niż sam blisko z nim spokrewniony dąb. Najbardziej charakterystyczną cechą buka, pozwalającą bez trudu rozpoznać to drzewo o każdej
porze roku, jest jego jasna, ołowiowoszara, zawsze gładka kora.
Buk zwyczajny jest jednym z najważniejszych leśnych drzew liściastych w Europie.
Więcej informacji... |
![]() |
Zasięg. Buki, podobnie zresztą jak blisko z nimi spokrewnione dęby, występują głównie w strefie umiarkowanej półkuli północnej. Biotop. Lasy liściaste i mieszane. Tworzą także czyste drzewostany - tzw. buczyny. Preferencje. Drzewa o stosunkowo dużych wymaganiach siedliskowych. Preferują umiarkowany i wilgotny klimat o łagodnych zimach. Długość życia i tempo wzrostu. Jedne z bardziej długowiecznych drzew liściastych w Europie, wolno rosnące.
![]() |
Niezwykle ważne drzewa leśne. Używane m.in. do zalesiania terenów oraz dostarczające cennego drewna. Liczne odmiany ozdobne są sadzone w celach dekoracyjnych.
Cechy morfologiczne
Pokrój zależny od gatunku, zwykle jednak są to duże, potężnie zbudowane drzewa liściaste o grubym pniu i mocnych konarach. W Europie do najbardziej okazałych drzew należy buk pospolity, jednak jeszcze większy jest osiągający 40(45)m wysokości i 2.5(3)m średnicy pnia buk wschodni. System korzeniowy przeważnie głęboki i bardzo rozległy. Kora gładka (nawet u starych drzew). Pąki wąskie i smukłe, na wierzchołku zaostrzone, z licznymi brązowymi łuskami. Liście blaszkowate, pojedyncze. Blaszka eliptyczna do odwrotnie jajowatej, faliście karbowana, ząbkowana lub całobrzega, na brzegu orzęsiona delikatnymi, białymi włoskami. Ustawienie: naprzemianległe na ogonkach. Okres występowania: liście opadają na zimę. Kwiaty rozdzielnopłciowe, rozmieszczone jednopiennie, wiatropylne, umieszczone w kątach liści na tegorocznych przyrostach. Kwiaty męskie w wielokwiatowych, puszystych główkach luźno zwisających na długich, wiotkich szypułkach. Kwiaty żeńskie zebrane po 2-3(4) w filcowatych główkach (wierzchotkach) stojących na krótkich, sztywnych osiach. Słupek 3-szyjkowy. Okres kwitnienia: wraz z rozwojem liści. Owoce i nasiona. Tzw. bukiew, bukwa - niewielkie, trójgraniaste orzeszki zamknięte po 1 lub 2 w zdrewniałej okrywie pokrytej kolczastymi lub listkowatymi wyrostkami, otwierającej się po dojrzeniu 4-ma klapami. Jadalne. Okres dojrzewania owoców: lato lub jesień. Drewno białożółtawe, często o różowawym odcieniu, twarde i ciężkie, trwałe, wytrzymałe na działanie wody. Jest stosowane w budownictwie (deski, schody, parkiety, panele podłogowe), meblarstwie (deski, sklejki), do produkcji węgla drzewnego, smoły drzewnej i paku. Buk zwyczajny należy do najbardziej okazałych drzew liściastych w Europie. |